Vợ chồng anh mò ốc

Dân tộc Dáy có truyện Vợ chồng anh mò ốc tương tự chuyện Ai mua hành tôi hay là lọ nước thần

Một anh chàng chuyên mò ốc, một hôm đi bắt được một con ốc lớn lạ thường, đem về bỏ vào chậu nước. Từ đó mỗi ngày đi làm về, anh thấy có cơm canh sẵn.

Tưởng bà con xóm giềng giúp đỡ, anh đứng ở cổng nói thật to mấy câu cám ơn, nhưng sau mọi người cho anh biết là không ai giúp anh như thế cả. Cuối cùng anh cũng lập m25ưu bắt được quả tang cô gái đẹp từ vỏ ốc chui ra. Cô bằng lòng làm vợ anh, nhưng đến lượt anh quyến luyến vợ, bỏ bê công việc làm ăn. Từ đây truyện giống với truyện người Nùng. Vợ cũng vẽ cho hai bức truyền thần dặn chồng khi đi cuốc nương thì cắm mỗi bức một đầu, tha hồ ngắm nghía.

Một hôm anh bỏ quên một bức ở nương, bức tranh bị gió cuốn bay đến sân nhà vua. Muốn thử xem người đẹp có tài không, nên khi gặp anh, vua hỏi: “Một ngày cuốc được bao nhiêu nhát?”. – Vợ anh gà cho anh hỏi vặn lại vua: “Ngựa vua một ngày chạy được bao nhiêu bước?”. Lần thứ hai vua lại hỏi: – “Có đầm nước trên núi đá đủ 15 con trâu tắm không?”. – Vợ anh cho vua biết rằng “chồng mình đi bứt dây mây ba ngày chưa lần đến gốc”. Vua không tin có mây dài như thế thì người đàn bà đáp: “Trên núi cũng không có đầm rộng như thế”. Vua chịu thua. Lần thứ ba gặp anh, vua lại hỏi: “Chỗ nào có cái trống đánh từ mồng một, tiếng vang đến ngày rằm?”. Vợ anh nói rằng: “Chồng thiếp bận mổ một con trâu ba ngày mà lột da chưa xong”. Không tin thì người đàn bà đáp. – “Lấy da trâu ấy mới bưng được trống đánh từ mồng một vang đến ngày rằm”. Vua lại chịu thua. Lần thứ tư gặp người đàn bà vua hỏi: – “Đố biết ta đi về hay là xuống ngựa đấy?”. Nàng hỏi vặn vua: “Đống rác này tôi hót đi đổ một hay hai lần?” – “Một lần”, vua đáp. Người đàn bà liền hót rác làm hai lần. Biết là bị mắc mưu, nhưng vua tìm cách bắt mỗi người dân nộp một vác củi rồi để vu vạ anh mò ốc, vua bỏ một con mèo chết vào vác củi của anh và nói: – “Mèo của ta không phải là mèo cũng không phải là hổ, rất quý. Có người đã trả năm mươi lăm lạng rưỡi vàng. Nay đã đánh chết thì một là phải làm sống lại, hai là phải trả đủ số vàng. Không được thì phải đưa vợ đến thay”. Không thấy anh mò ốc đền mèo, hôm sau vua đến nhà để đòi, không ngờ khi xô cửa làm rơi một cái muôi gỗ, bị vợ anh mò ốc lý sự: “Muôi nhà tôi không phải muôi, gỗ không phải gỗ, rất quý, có người đã trả sáu mươi sáu lạng sáu vàng. Nếu vua bắt chồng tôi làm cho con mèo sống lại thì vua cũng phải làm cho cái muôi lành lặn như cũ. Nếu bắt đền tiền thì vua còn mắc nợ mười một lạng mốt vàng”. Vua lại chịu thua.

Thấy người đàn bà vừa đẹp vừa có lài trí, vua sai quân đến bắt đi. Từ đây truyện lại trở về dạng truyện Chiếc áo lông chim. Theo lời vợ dặn, người chồng cũng làm áo bằng lông các loại chim đánh bẫy được, nhưng không phải trồng táo mà là trồng hẹ “lá tốt như cỏ tranh”. Sau ba năm anh mặc áo ấy và gánh gánh hẹ đi đến cung vua. Tiếng rao của anh cũng làm cho người vợ bỗng bật nói cười. Kết cục như các truyện trên, vua cũng đổi áo cho anh mò ốc, người đàn bà cũng thả chó ra cho cắn chết vua, và anh mò ốc thì trèo lên ngai vàng. Ở truyện của ngưòi Nùng thì hai vợ chồng trở lại đời sống ngày trước sau khi đưa của cải của vua phân phát cho mọi người[7

Đánh giá

BÀI HAY NÊN ĐỌC